ตั้งเป้าหมายไคเซ็นอย่างไรให้วัดได้ — อะไร เท่าไร เมื่อไร และเลขนั้นมาจากไหน

ขั้น ตั้งเป้า อยู่ระหว่าง "จับสภาพปัจจุบัน" กับ "หาสาเหตุ" ใน QC Story 8 ขั้น เป็นขั้นที่สั้นที่สุด แต่ถ้าขั้นนี้ไม่ชัด ผลที่ได้ตอนท้ายจะไม่มีอะไรให้เทียบ

เป้าที่ดีมีครบสามส่วน

เขียนเป็นประโยคเดียว (เป้าหมายที่วัดได้)

• วัดอะไร ตัวชี้วัดตัวเดียวกับข้อมูลก่อนแก้ หน่วยเดียวกัน
• จากเท่าไรเป็นเท่าไร ตัวเลขทั้งสองฝั่ง
• ภายในเมื่อไร วันที่ ไม่ใช่ "เร็ว ๆ นี้"

ตัวอย่าง: "ลดเวลาหาเอกสารจาก 12 นาที/ครั้ง เหลือ 3 นาที/ครั้ง ภายใน 30 พ.ย."

ประโยคอย่าง "ลดเวลาให้น้อยลง" หรือ "เพิ่มประสิทธิภาพ" ไม่ใช่เป้า เพราะทำอะไรก็ถึง

วัดด้วยวิธีเดียวกับตอนก่อนแก้

ถ้าก่อนแก้จับเวลา 20 ครั้งด้วยนาฬิกา แต่หลังแก้ใช้ค่าที่ระบบบันทึก ตัวเลขสองฝั่งเทียบกันไม่ได้ (วัดด้วยวิธีเดียวกัน) ให้เขียนวิธีเก็บข้อมูลไว้คู่กับเป้า แล้วใช้วิธีนั้นซ้ำตอนตรวจผล

เลขเป้ามาจากไหน

"ลด 50%" ที่ไม่มีเหตุผลคือเลขที่เดาเอา วิธีที่ตรวจย้อนได้คือ ตั้งเป้าจากส่วนที่ตัดได้

1. เอาข้อมูลก่อนแก้มา แบ่งชั้น แล้วเรียงแบบ พาเรโต
2. เลือกแท่งที่จะลดในรอบนี้ และคาดว่าลดได้เท่าไร
3. เป้า = ค่าก่อนแก้ ลบ ส่วนที่คาดว่าตัดได้

• เดินไปหาแฟ้ม 6 นาที คาดว่าลดได้ 5
• เปิดหาในแฟ้ม 4 นาที คาดว่าลดได้ 3
• ถามคนอื่น 2 นาที คาดว่าลดได้ 1

เป้า = 12 − 9 = 3 นาที/ครั้ง และผู้อ่านเห็นว่าเลขนี้มาจากไหน

เลขอ้างอิงอื่นที่ใช้ได้ เช่น ค่าของกะที่ทำได้ดีที่สุด หรือเป้าที่แผนกได้รับมา ขอแค่เขียนไว้ว่าใช้อะไร

ตั้งก่อนลงมือ และไม่ขยับตามผล

เป้าที่เขียนหลังเห็นผลจะ "ถึงเป้า" ทุกครั้ง จึงไม่บอกอะไรเลย ถ้าทำได้ไม่ถึงเป้า ให้เขียนตามจริงว่าได้เท่าไร และอะไรที่ยังไม่ได้แก้ นั่นคือหัวข้อของรอบถัดไป (เน้นกระบวนการก่อนผล)

แผนกิจกรรม

เรื่องที่ใช้เวลาหลายสัปดาห์ควรมี แผนกิจกรรม วาดแถบแผนไว้ก่อน แล้ววาดแถบที่ทำจริงคู่กัน ถ้าช้ากว่าแผนให้เขียนเหตุผล ไม่ต้องแก้แผนย้อนหลังให้ตรงกับของจริง

แสดงผลเทียบกับเป้า

ตอนจบ ใช้ กราฟก่อน-หลัง-เป้าหมาย ให้เห็นสามค่าในหน่วยเดียวกัน ส่วนการแปลงผลเป็นเงิน ดูที่ คำนวณผลประหยัดไคเซ็น

ความผิดพลาดที่พบบ่อย

• เป้ากับข้อมูลก่อนแก้คนละหน่วย เช่น ก่อนแก้นับเป็นชิ้น เป้าเขียนเป็นเปอร์เซ็นต์
• เป้าหลายตัวในเรื่องเดียว จนไม่รู้ว่าเรื่องนี้แก้อะไร ให้เลือกตัวหลักหนึ่งตัว ตัวอื่นเป็นผลพลอยได้
• ไม่มีวันที่ ทำให้ไม่รู้ว่าเมื่อไรควรตรวจผล
• เป้าเป็นวิธีแก้ เช่น "ทำชั้นวางแฟ้มใหม่" นั่นคือมาตรการ ไม่ใช่ผลที่ต้องการ

เครื่องมือที่เกี่ยวข้อง

กลุ่มปัญหาที่เกี่ยวข้อง

หลักการที่เกี่ยวข้อง

Thailand Kaizen Award จัดโดยสมาคมส่งเสริมเทคโนโลยี (ไทย-ญี่ปุ่น) · เว็บนี้เป็นเครื่องมือช่วยเตรียมผลงาน ไม่ได้เป็นผู้จัดหรือผู้ตัดสินการประกวด