ไคเซ็นที่แก้ได้แล้วแต่ไม่ได้ทำมาตรฐาน มักกลับไปเป็นแบบเดิมภายในไม่กี่เดือน เพราะคนเปลี่ยน กะเปลี่ยน แต่ไม่มีอะไรบอกว่าวิธีใหม่คืออะไร ขั้นสุดท้ายของ QC Story จึงเป็นการ ตั้งมาตรฐาน และขยายผล
มาตรฐานคือฐานของการปรับครั้งต่อไป
มาตรฐานไม่ใช่สิ่งที่ห้ามเปลี่ยน แต่เป็นวิธีที่ดีที่สุดเท่าที่รู้ตอนนี้ ไคเซ็นรอบถัดไปจะเริ่มจากตรงนี้ (มาตรฐานคือฐาน) ถ้ายังไม่มีมาตรฐานเลย ให้ทำให้ทุกคนทำเหมือนกันก่อน แล้วค่อยปรับ (SDCA ก่อน PDCA)
1. เขียนมาตรฐานการทำงาน
มาตรฐานการทำงาน บอกลำดับขั้น จุดสำคัญของแต่ละขั้น และเหตุผล ให้คนที่ทำงานนั้นจริงร่วมเขียน และใช้รูปมากกว่าข้อความ ใส่เลขเอกสารและวันที่แก้ไข เพื่อให้รู้ว่าฉบับไหนล่าสุด
2. สอนด้วยบทเรียนหนึ่งจุด
เรื่องเล็กที่สำคัญ เช่น วิธีตั้งค่าเครื่องหนึ่งจุด เขียนเป็น บทเรียนหนึ่งจุด หน้าเดียว อ่านจบในไม่กี่นาที แล้วสอนหน้างาน (ไม่เข้าใจ)
3. ดูว่าใครทำได้แล้ว
ตารางทักษะ บอกว่าใครทำงานตามวิธีใหม่ได้แล้ว ใครยังต้องฝึก งานที่มีคนทำได้คนเดียวเป็นความเสี่ยง เพราะวันที่คนนั้นไม่อยู่ งานก็หยุด (แค่บางคนทำได้ · พึ่งคนเดียวเสี่ยง)
4. ทำให้เห็นด้วยตา
ถ้าทำได้ ให้หน้างานบอกเองว่าผิดมาตรฐาน เช่น เส้นตำแหน่ง ป้าย สีของตำแหน่งที่ถูก (การควบคุมด้วยสายตา) ดีกว่าพึ่งการจำ
5. ติดตามผลต่อ
ตรวจตัวชี้วัดเดิมต่อหลังแก้หลายเดือน (ติดตามผล) ถ้าตัวเลขไหลกลับ แปลว่ามาตรฐานยังไม่ถูกใช้ หรือยังไม่ได้แก้ที่ต้นเหตุ
6. ขยายผลไปที่อื่น
ถามว่ามีเครื่อง ไลน์ หรือแผนกไหนที่มีปัญหาแบบเดียวกัน แล้วนำวิธีไปใช้ (ขยายผลแนวราบ) บันทึกว่าขยายไปที่ไหน เมื่อไร และได้ผลเท่าไร
ความผิดพลาดที่พบบ่อย
- เขียนว่า "จัดทำมาตรฐาน" โดยไม่มีตัวเอกสาร ผู้อ่านไม่เห็นว่ามาตรฐานคืออะไร
- มาตรฐานเขียนโดยคนที่ไม่ได้ทำงานนั้น คนหน้างานจึงไม่ทำตาม
- ติดประกาศแล้วจบ ไม่มีการสอน ไม่มีการตรวจว่าทำตามหรือไม่
- ขยายผลแค่เขียนว่า "จะนำไปใช้กับไลน์อื่น" โดยไม่ได้ทำจริง
ดูวิธีเขียนทั้งเรื่องให้จบในหน้าเดียวได้ที่ ไคเซ็นข้อเสนอแนะ 1 หน้า
เครื่องมือที่เกี่ยวข้อง
กลุ่มปัญหาที่เกี่ยวข้อง
หลักการที่เกี่ยวข้อง
Thailand Kaizen Award จัดโดยสมาคมส่งเสริมเทคโนโลยี (ไทย-ญี่ปุ่น) · เว็บนี้เป็นเครื่องมือช่วยเตรียมผลงาน ไม่ได้เป็นผู้จัดหรือผู้ตัดสินการประกวด